Հայաստանյան մամուլում և սոցիալական մեդիայում, իրանական MEHR գործակալությանը հղումով, ապրիլի 2-ի երեկոյան կայծակնային արագությամբ լուր տարածվեց, թե «ԱՄՆ-ի սպառնալիքներից հետո Իրանը փակել է իր օդային տարածքն ու զորքերը բերել թիվ մեկ մարտական պատրաստության»։
Ավելի վաղ Սպիտակ տան անանուն աղբյուրները հայտնել էին, թե ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը Իրանի գերագույն հոգևոր առաջնորդ Այաթոլլա Ալի Խամենեիին ուղղված նամակում 2 ամիս ժամանակ է սահմանել միջուկային համաձայնագրի շուրջ բանակցություններ սկսելու համար։ Ըստ աղբյուրների՝ եթե Իրանը չընդունի այս առաջարկը, Թրամփը սպառնում է «նախադեպը չունեցող» ռմբակոծություններով։
Լուրը տարածել էին բազմաթիվ ԶԼՄ-ներ (Հայկական ժամանակ, Irakanum. am, PastInfo, Auroranews.am և այլն), այդ թվում՝ նաև սոցիալական մեդիայի իրենց ռեսուրսներով։
Hraparak.am-ն էլ լուրը հրապարակելիս հղում է արել ԱԺ նախկին պատգամավոր Անի Սամսոնյանին, սակայն Սամսոնյանի սոցիալական մեդիայի օգտահաշվում կամ էջում նման գրառում չկար։
«Փաստերի ստուգման հարթակն» ուսումնասիրել է իրանական MEHR գործակալությունն ու պարզել, որ լրատվամիջոցի ոչ կայքում և ոչ էլ այլ ռեսուրսներում (Telegram, Instagram, X) նման լուր չկա։
Ավելին, օդային տարածքը փակելու տեղեկությունը իրանական որևէ այլ լրատվամիջոց կամ պաշտոնական աղբյուր ևս չեն հաստատում։
Ինչպես է հայտնվել լուրը հայաստանյան մեդիադաշտում
Իրանի օդային տարածքը փակելու ու զորքերը մարտական թիվ մեկ պատրաստության բերելու լուրը հայաստանյան մեդիադաշտում հայտնվել է ռուսաստանյան ԶԼՄ-ների միջոցով։
Լուրը նախքան հայկական մեդիայում հայտնվելը տարածել էին Gazeta.ru, Izvestia և այլ ռուսական կայքեր։
Իրանի օդային տարածքը բաց է
FIP.am-ն ուսումնասիրել է ինքնաթիռների թռիչքներին իրական ժամանակում հետևող և դրանց վերաբերյալ տվյալներ փոխանցող Flightradar24 պորտալն ու պարզել, որ Իրանի օդային տարածքով քաղաքացիական տասնյակ ինքնաթիռներ են շարունակում թռչել։
Արտապատկերումը՝ flight radar հարթակից։
Միևնույն ժամանակ, նույն հարթակից տեղեկանում ենք, որ Թեհրանի Իմամ Խոմեյնու միջազգային օդանավակայանի չվացուցակում չվերթներ չեն չեղարկվել և իրականացվելու են ըստ ժամանակացույցի։
Այսպիսով, իրանական աղբյուրները չեն հայտնում երկրի օդային տարածքի փակ լինելու մասին։ Միևնույն ժամանակ, երկրի օդային տարածքը փաստացի բաց է։ Հետևաբար, հայաստանյան ու ռուսաստանյան մեդիայում տարածված լուրը կեղծ է։
Նանե Մանասյան