Պատգամավորների ճիշտ ու սխալ հայտարարությունները արտաքին պարտքի մասին

Վերջին օրերին Հայաստանի արտաքին պարտքի թեման դարձել է քաղաքական ակտիվ քննարկումների առարկա։

Մասնավորապես, Ազգային ժողովի պատգամավոր, «Հայաստան» խմբակցության անդամ Արմենուհի Կյուրեղյանը հունիսի 18-ի ԱԺ հերթական նիստին հայտարարել էր, թե իշխանությունները կրկնապատկել են երկրի արտաքին պարտքը: Ի պատասխան, «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության պատգամավոր Բաբկեն Թունյանը նշել էր, թե արտաքին պարտքը 2018 թ․-ին եղել է 5․5 մլրդ դոլար, իսկ 2024 թ․-ի վերջին եղել է 6․27 մլրդ դոլար: «Այսինքն, անգամ մեկ ու կես անգամ չի ավելացել»,- նշել էր Թունյանը: 

«Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության մեկ այլ ներկայացուցիչ՝ պատգամավոր Սերգեյ Բագրատյանը, լրագրողների հետ ճեպազրույցի ընթացքում նշել էր՝ «պետական պարտք գոյություն ունի, որի մի մասը արտաքին պարտքն է, մյուս մասը ներքինն է: Ներքին պարտքը մեր բոլորի գումարներով, բանկերում դրած ավանդներով պետությունը այդ պարտքերը գնում է, սա լինում է ներքին պարտք, դրանք հավասար են, մոտավոր թվեր եմ ասում, 6 մլրդ ներքին պարտքն է, 6 մլրդ արտաքին պարտք: Արտաքին պարտքը 18 թվականին եղել է 5․5 մլրդ, այսինքն արտաքին պարտքը ընդամենը 500 մլն-ով է ավելացել»:  

«Փաստերի ստուգման հարթակն» ուսումնասիրել է այս հայտարարությունները և պարզել, որ դրանք մեծամասամբ սխալ են կամ չափազանցված:

Այսպես, 2018 թվականին Հայաստանի արտաքին պարտքը կազմել է 5․5 մլրդ դոլար: 2024 թվականի տարեվերջին այն կազմում էր 6․4 մլրդ դոլար, իսկ 2025 թ․ մայիսի դրությամբ՝ 6․9 մլրդ դոլար: Այսպիսով, 2018-2024 թվականներին աճը կազմել էր 918 միլիոն դոլար (16.6%), իսկ 2018-2025 թվականներին՝ 1.453 միլիարդ դոլար (26%):

Հետևաբար, Կյուրեղյանի «կրկնապատկում» ձևակերպումը չափազանցված է: Իսկ Սերգեյ Բագրատյանի պնդումը՝ 500 միլիոն դոլար աճի մասին, սխալ է, քանի որ իրական աճը 2018-2024 թվականներին 918 միլիոն դոլար է կազմել:

Ինչ վերաբերում է Թունյանի պնդմանը, որ արտաքին պարտքը անգամ մեկ ու կես անգամ չի ավելացել, հիմնականում ճշգրիտ է, թեև նա մի փոքր թերագնահատել է 2024 թվականի արտաքին պարտքի չափը:

Հայաստանի պետական պարտքը ավելի քան 12 մլրդ դոլար է. Գևորգ Պապոյանը մոլորեցնում է հանրությանը

Այսպիսով, Արմենուհի Կյուրեղյանի «կրկնապատկում» ձևակերպումը փաստացի զգալիորեն չափազանցված է։ Իսկ Սերգեյ Բագրատյանի պնդումը, թե արտաքին պարտքը «ընդամենը 500 մլն-ով է ավելացել», թերագնահատում է իրական աճը (որը մոտ 918 մլն է 2018-2024 թվականների համար և 1453 մլն դոլար՝ 2018-2025 թվականների համար)։ 

Սյուզաննա Համբարձումյան